KOLON KANSERİ NEDENLERİ BELİRTİLERİ TEŞHİS VE TEDAVİ YÖNTEMLERİ

Kolon kalın bağırsağın bir diğer adıdır. Kalın bağırsak sindirim sisteminde ince bağırsaktan sonra gelir ve yaklaşık 2 metre uzunluğa sahiptir. Bütün kanser türleri içerisinde görülme sıklığı olarak 3. sırada yer alan kolon kanseri kadın ve erkekte eşit görülme sıklığına sahiptir. Bilhassa batılı ülkelerde sıkça rastlanılan bir kanser türüdür. Ağırlıklı olarak ileri yaşlarda (50 yaş üstü) görülmektedir.

  • Kolon Kanseri Nedenleri:

Hastalığın kesin olarak nedeni tespit edilememekle birlikte çevresel bazı faktörler ve genetik etkiler oluşumunda önem arz etmektedir. Tüm kanser türlerinde olduğu gibi kolon kanserinde de genetik faktör büyük bir risk oluşturmaktadır. Ailesinde kolon kanseri geçmişi olan kişilerde hastalığın görülme olasılığı artmaktadır. İlave olarak meme ve yumurtalık kanseri geçmişi de hastalığı arttıran risk faktörleridirler. Diğer risk faktörlerinden biri ise bağırsaklarda görülen poliplerle kendini belli eden “gardner sendromu” ile “ailesel polipozis hastalığı”dır. Bunlar dışında kolon kanseri riskini arttıran diğer iki hastalık ise ülseratif kolit ve crohn hastalığıdır.kolon kanseri nedir, kolon kanseri tedavisi, kolon kanseri belirtileri
Beslenme alışkanlığı kolon kanserinde büyük öneme sahiptir. Sebze ve meyveden yoksun işlenmiş ve hazır gıda ağırlıklı Batı tipi beslenme tarzı hastalığın oluşma riskini arttırır. Bununla birlikte hayvansal gıda ve yağları yönünden zengin bir beslenmenin de yine hastalık riskini arttırdığı tespit edilmiştir.  Diğer nedenler arasında ise sigara içme alışkanlığı alkol tüketimi bazı kimyasal maddelere maruz kalma ve hareketsiz yaşam tarzı sayılabilir.

  • Kolon Kanserinin Belirtileri:

Hastalığın en öncelikli belirtileri arasında karın bölgesinde şişkinlik ve ağrı iştah ve kilo kaybı çabuk yorulma ve halsizlik ishal veya kabızlık yer almaktadır. Bazen ilaç kullanımına rağmen kabızlığın devam ettiği görülür. Sözü edilen belirtilerin ortaya çıktığı evre başlangıç evresidir ve bu evrede bağırsak henüz daralmamıştır. Bu nedenle belirtilerin kanser tanısı koymak için yeterli olmadığı söylenebilir. Kalın bağırsaktaki mevcut anormallikler görüntüleme yöntemleri ile tespit edilebilir. Başlangıç evresinde tespiti yapılamamış kolon kanseri ileri seviyelere gider ve neticede kalın bağırsakta daralma görülür. Ülkemizde genellikle bu ilk evrede doktora başvuranların sayısı çok azdır.

Bağırsaktaki daralma nedeniyle dışkı geçişi güçleşir ve bağırsaktaki maddeler bulunduğu yerde birikmeye başlayarak atılamaz hale gelirler. Bağırsağın kasılmasına bağlı olarak bağırsakta biriken maddeler ilerlemeye çalışır ancak kanser kitlesi yüzünden bu işlem çok zorlaşır. Buna bağlı olarak hastada gaz sancıları dışkının tam boşalmama hissi dışkıda kan ve dışkı çapında incelme ağrı atakları ve kabızlık ortaya çıkar. Tedavi edilmediği takdirde kolon kanseri ilerler ve belirtiler daha da ağırlaşır. Hastada iştah ve hızla kilo kaybı halsizlik ve yorgunluk görülür. Bu durumlara ilave olarak kansızlık ortaya çıkar ve hastanın rengi solar. Bir kaç kez kanser kitlesinin delinerek bağırsak içeriği dışarı atılsa da bu çok fazla devam etmez. Bağırsak sonrasında açılmamak üzere kapanır ve bu aşamada kana zehirli maddeler geçmeye başlar. Bu evrede doktora başvurulması halinde hastanın karın bölgesi açılarak tümörün alınıp alınamayacağına bakılır. Tümörün çıkarılması bu evrede oldukça zordur.

  • Kolon Kanserinde Tanı Yöntemleri:

İlk olarak hastanın muayenesi ile öyküsü alınır. Dışkıda gizli kan olup olmadığının tespiti için dışkıdan alınacak küçük bir örnek ile test yapılır. İleri aşamadaki tetkiklerden biri de Kolonoskopi yöntemidir. Bu yöntemle hastanın tüm kalın bağırsağı görüntülenebilir ve var ise polip tespiti yapılabilir. Diğer bir yöntem olan sigmoidoskopi ise video görüntüleme ile yapılır. Çok ileri aşamada ise gerekli görülür ise bağırsaktan parça alınır ve tetkik edilir.

  • Kolon Kanseri Tedavi Yöntemleri:

Ameliyat: Eğer acil şartlar altında (tıkanıklık veya delinme gibi) ameliyata girilmediyse ameliyatta kanserli kısım çıkarılır ve bağırsaklar birleştirilir. Böylece hastanın cerrahi dışkılamaya yönelik oluşturulan açıklık-torba olarak tanımlanan ostomi yöntemine ihtiyacı olmaz.

Kemoterapi: Kanser hücrelerini yok etmeye yönelik kullanılan ilaçlar kemoterapi olarak adlandırılmaktadır. Özellikle kolon kanserlerinde erken evredeki çoğu hastanın ameliyat sonrası kemoterapi alması gerekmektedir. Bu yöntemle ameliyat sonrası geride kalmış olan kanserli hücrelerin de yok edilmesi hedeflenmektedir.

Radyoterapi: Ameliyat öncesinde tümörü küçültmek ve ameliyat sonrasında aynı bölgede tekrarlamayı önlemek için kullanılan bir yöntemdir. Bu yöntem kolon kanserinden ziyade rektum kanserlerinde daha sık kullanılmaktadır.

Son yıllarda tıp alanında tanık olunan gelişmiş teknoloji ve deneyimli eller ile kolon kanseri tedavilerinde olumlu sonuçlar alınmaya başlanmıştır. Modern tedavi cihazları kanserli hücreler üzerinde etki gösterirken hastalıksız doku ve organları en iyi şekilde korumaya yöneliktir. Ameliyat sonrasında kanserin tekrarlama ihtimaline ve poliplerin oluşma olasılığına karşı hastanın takibi yapılır. Tekrar eden kanserler ağırlıklı olarak 2 yıl içinde ortaya çıktığından bu dönemde takibin daha fazla yapılması gerekmektedir. Bu süre 5 yıla kadar uzayabilmektedir.

  • Kolon kanserinden korunma yöntemleri:

Beslenme alışkanlığı kolon kanserinin ortaya çıkışında önemli bir etkendir. Bu nedenle mutlaka sağlıklı gıdalara yönelmek lif açısından zengin ve düşük yağ içerikli besinleri tercih etmek gerekmektedir. Özellikle yoğurt bağırsaklardaki doğal florayı koruması bakımından sofralardan eksik edilmemelidir. Fast food tarzı beslenmeden kesinlikle uzak durulmalı ve mümkünse Akdeniz tarzı beslenme alışkanlığı edinilmelidir. Düzenli olarak fiziksel egzersiz yapmak kolon kanserinden korunmak için önemli bir unsurdur. Her gün düzenli yürüyüşler yapmak ve fiziksel hareketliliği artırmak önemli bir husustur. Yine aşırı kilo kolon kanseri riskini arttırdığından fazla kilolar mutlaka verilmelidir.

Sigara kullanma alışkanlığı var ise tamamen bırakılmalıdır. Bununla birlikte alkol tüketimi de çok sınırlı bir hale getirilmelidir. Ancak hiç tüketilmemesi gerektiği de tavsiye edilmektedir. Tüm bu yöntemler korunma amaçlıdır. Bu yöntemlerin uygulandığı ancak yine de kolon kanserinin geliştiği vakaların da olduğu unutulmamalıdır. O nedenle risk grubundaki bireylerin şikâyetleri olmaksızın doktor muayenesi ve tarama yöntemlerinden faydalanması gerekmektedir.

Bir Yorum Gönder

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir